Bij patiënten die een TIA of licht herseninfarct hebben gehad, blijkt vaak een vernauwing, veroorzaakt door aderverkalking (een plaque), aanwezig te zijn. Een operatie om deze plaque te verwijderen of stent te plaatsen, kan een volgend herseninfarct helpen voorkomen. Echter, zo’n operatie is niet zonder risico. Een team van onderzoekers onder leiding van Eline Kooi van het Maastricht UMC+ en de Universiteit van Maastricht willen onderzoeken of ze met een nieuwe MRI-risicoscore kunnen voorspellen wie wél en géén operatie nodig heeft.
Nieuwe risicoscore op basis van MRI
De onderzoeksgroep ontwikkelde een zogenoemde IMPROVE-risicoscore. Deze score voorspelt met behulp van MRI-beelden en patiëntkenmerken (zoals leeftijd, geslacht en ernst van de vernauwing) het risico op een nieuw herseninfarct binnen drie jaar. “Bij een risico van 10% of hoger adviseren we een operatie,” vertelt Eline. “Is het risico lager, dan adviseren we dat medicatie voldoende is. Uiteindelijk beslist de arts samen met de patiënt, maar met deze methode geven we een beter onderbouwd advies.”
Grote landelijke studie
Met een subsidie van 800.000 euro van ZonMw gaan de onderzoekers testen of de nieuwe aanpak ook in de praktijk beter werkt dan de huidige standaard. In de studie worden 613 patiënten uit tien Nederlandse ziekenhuizen willekeurig verdeeld over twee groepen. De ene groep krijgt zorg volgens de bestaande richtlijn (advies op basis van de vernauwing), de andere op basis van de nieuwe risicoscore. De gezondheid en uitkomsten van beide groepen worden minimaal drie jaar gevolgd.
Slimmere selectie
Het model voorspelt een 35% afname van het aantal nieuwe herseninfarcten, terwijl onnodige operaties worden voorkomen. Dat levert volgens berekeningen niet alleen gezondheidswinst op, maar ook een besparing van 6.000 euro per patiënt. “We hopen hiermee patiënten beter te beschermen en de zorg doelmatiger te maken,” aldus Eline. De voorbereidingen starten in november 2025. In februari 2026 worden de eerste patiënten benaderd via de afdeling neurologie van het Maastricht UMC+.
Samenwerking
Binnen UM en MUMC+ werken onderzoekers en clinici van verschillende disciplines (beeldvorming, neurologie, vaatchirurgie, epidemiologie) intensief samen met collega’s uit tien andere ziekenhuizen. De subsidieaanvraag werd ingediend vanuit de Universiteit Maastricht.